Veðurspá stjórnmálanna.
Ádeila / grín byggt á staðreyndumVikuleg spá um lægðir, hæðir og skúrir yfir stofnunum landsins. Veðrið er grín, en hver liður byggir á raunverulegum atburði vikunnar og heimildin fylgir honum.
Spáin í heild
- 1Fjármála- og efnahagsráðuneytið, Arnarhvoli
Bjart en svalt yfir Arnarhvoli
Fjárlagafrumvarp 2027 spáir 5 milljarða króna afgangi, fyrstu sólarglætunni eftir átta ára halla. Spáin er þó enn á teikniborðinu: frumvarpið er hjá fjárlaganefnd eftir fyrstu umræðu og 12 umsagnir bárust nefndinni dagana 19. til 25. október. Sólin telst ekki komin upp fyrr en Alþingi samþykkir.
- 2Alþingi, velferðarnefnd
Skúrir yfir apótekum, regnhlíf í smíðum
Frumvarp heilbrigðisráðherra um viðbrögð við lyfjaskorti gekk til velferðarnefndar eftir fyrstu umræðu 19. október. Lyfjastofnun fengi heimild til að stýra afgreiðslu lyfja þegar skortur vofir yfir. Regnhlífin er sem sagt pöntuð en ekki komin úr nefnd.
- 3Innviðaráðuneytið, flugleiðir innanlands
Hviður á innanlandsflugleiðum
Afsláttur Loftbrúar verður föst 7.000 króna upphæð á hvern fluglegg frá 1. janúar 2027, í stað 40% af fargjaldi. Ódýrari miðar fá meðvind, dýrari miðar mótvind. Fjárheimildin, um 600 milljónir á ári, stendur í stað, en útgjöldin fóru um 140 milljónum fram úr áætlun árið 2025.
- 4Ráðhús Reykjavíkur, borgarstjórn
Breytileg átt yfir Ráðhúsinu
Borgarstjórn samþykkti 20. október, með 15 atkvæðum gegn 3, að kortleggja rekstur Fjölskyldu- og húsdýragarðsins og kanna útvistun hans. Í bókun meirihlutans segir að tillagan biðji „um upplýsingar en ekki ákvörðun“. Selirnir halda ró sinni að sinni.
- 5Landsvirkjun og fjármálaráðuneytið
Hvassviðri yfir Landsvirkjun, skyggni lítið
Í óundirbúnum fyrirspurnatíma 19. október spurði þingmaður: „Af hverju hrökklaðist forstjóri Landsvirkjunar úr starfi eftir 17 ára farsælt starf?“ Fjármálaráðherra sagði þá túlkun „úr lausu lofti gripin“ og að forstjórinn hefði hætt að eigin frumkvæði. Skyggni á ástæðurnar er áfram lítið.
- 6Mennta- og barnamálaráðuneytið, grunnskólar landsins
Éljagangur yfir nýju námsmati
Tveir þingmenn spurðu ráðherra 19. október um nýjan einkunnakvarða í grunnskólum. Ráðherra sagði að 10. bekkur fengi einkunnir ekki fyrr en í júní og að enn væri „borð fyrir báru“. Nemendur í 10. bekk eru beðnir að klæða sig eftir veðri.
- 7Hagstofa Íslands
Léttir til á vinnumarkaði, en kaldara en í fyrra
Árstíðaleiðrétt atvinnuleysi var 5,7% í september, en 6,8% í ágúst. Óleiðrétt var það þó 1,9 prósentustigum meira en ári fyrr. Laun hækkuðu um 5,6% á tólf mánuðum en verðlag um 5,9%, svo buddan finnur enn fyrir næðingi.
- 8Seðlabanki Íslands
Hæð yfir Seðlabankanum, næðingur úr þingsal
Meginvextir eru áfram 8,00% og næsta vaxtaákvörðun er 18. nóvember. Í Störfum þingsins 21. október gagnrýndi þingmaður „vaxtahækkunarblæti“ bankans. Hæðin hreyfist ekki fyrr en 18. nóvember, sama hvernig blæs.
- 9Alþingi, umhverfis- og samgöngunefnd
Kolefnislægð við ytri landamærin
Frumvarp um aðlögunarkerfi landamæra vegna kolefnis (CBAM) var rætt við fyrstu umræðu 20. október: 52 ræður og andsvör frá átta ræðumönnum á einum degi. Orðin „öngstræti“, „galskap“ og „delluregluverki“ fuku öll í sömu umræðunni. Málið fór til umhverfis- og samgöngunefndar.
- 10Félags- og húsnæðismálaráðuneytið
Þokubakki yfir regluverki byggingarmála
Frumvarp um breytingar á lögum um mannvirki fór í samráðsgátt 23. október, með umsagnarfresti til 3. nóvember. Einföldun regluverks var lofað í stefnuyfirlýsingu í desember 2024 og 22 mánuðum síðar er ekkert stjórnarfrumvarp á því sviði komið fyrir Alþingi. Þokunni léttir hægt.
Horfur
Áframhaldandi umræður í þingsal og staðbundnar skúrir af umsögnum. Fjárlaganefnd, velferðarnefnd og umhverfis- og samgöngunefnd liggja undir þungum skýjabökkum af málum. Næsta stóra veðrabreyting er boðuð 18. nóvember, þegar Seðlabankinn ákveður vexti.
Svona er spáin unnin. Hver liður byggir á atburði sem gerðist eða var birtur 19. til 25. október 2026, og heimildin er við hliðina. Veðurlýsingarnar eru háð og eiga ekki að lesast sem mat á einstaklingum. Við reynum að dreifa skúrunum jafnt á ríkisstjórn, stjórnarandstöðu, borg og stofnanir.
Tilvitnanir í þingræður eru orðréttar úr ræðutexta Alþingis.
Upplestrartexti
Veðurspá stjórnmálanna, vikan nítjánda til tuttugasta og fimmta október. Ádeila og grín, byggt á staðreyndum.
Yfir Arnarhvoli er bjart en svalt. Fjárlagafrumvarp næsta árs spáir fimm milljarða króna afgangi, fyrstu sólarglætunni í átta ár. Spáin er þó enn á teikniborðinu, því frumvarpið er hjá fjárlaganefnd og tólf umsagnir bárust í vikunni.
Skúrir eru yfir apótekum landsins, en regnhlíf er í smíðum. Frumvarp um viðbrögð við lyfjaskorti fór til velferðarnefndar eftir fyrstu umræðu, nítjánda október.
Hviður eru á innanlandsflugleiðum. Frá fyrsta janúar verður afsláttur Loftbrúar föst sjö þúsund krónur á hvern fluglegg, í stað fjörutíu prósenta. Ódýrari miðar fá meðvind, dýrari miðar mótvind.
Breytileg átt er yfir Ráðhúsinu. Borgarstjórn samþykkti, með fimmtán atkvæðum gegn þremur, að kanna útvistun Fjölskyldu- og húsdýragarðsins. Selirnir halda ró sinni, að sinni.
Hvassviðri gengur yfir Landsvirkjun. Í þingsal var spurt hvort forstjórinn hefði hrökklast úr starfi. Fjármálaráðherra sagði hann hafa hætt að eigin frumkvæði. Skyggni á ástæðurnar er lítið.
Éljagangur er yfir nýju námsmati í grunnskólum. Tveir þingmenn spurðu um nýja einkunnakvarðann, og ráðherra segir enn borð fyrir báru. Nemendur í tíunda bekk eru beðnir að klæða sig eftir veðri.
Á vinnumarkaði léttir til milli mánaða. Atvinnuleysi var fimm komma sjö prósent í september, en þó er kaldara en fyrir ári.
Hæð er yfir Seðlabankanum. Vextir eru áfram átta prósent, og hæðin hreyfist ekki fyrr en átjánda nóvember, sama hvernig blæs úr þingsal.
Lægð er við ytri landamærin. Frumvarp um kolefnisaðlögun við landamæri var rætt í fimmtíu og tveimur ræðum og andsvörum á einum degi.
Og yfir regluverki byggingarmála liggur þokubakki. Nýtt frumvarp um mannvirki er komið í samráðsgátt, en tuttugu og tveimur mánuðum eftir loforð um einföldun er ekkert slíkt frumvarp komið fyrir Alþingi.
Horfur fyrir næstu viku: áframhaldandi umræður, með staðbundnum skúrum af umsögnum. Heimildir fylgja hverjum lið á vef Kvennablaðsins.
Kort: útlínur Íslands úr gögnum Natural Earth (almenningseign, e. public domain), einfaldaðar af Kvennablaðinu. Veðurtákn og miðbæjarmynd: Kvennablaðið. Upplestur: tölvurödd (Microsoft Edge, Gunnar).